Wpływ CBD na zdrowie psychiczne
Zdrowie psychiczne stanowi fundamentalny aspekt naszego ogólnego dobrostanu, wpływając nie tylko na codzienne funkcjonowanie, ale także na relacje, osiągnięcia życiowe i jakość życia. Coraz większą uwagę przyciąga potencjalne wsparcie, jakie może zapewnić CBD (kannabidiol) – jedna z substancji aktywnych konopi z grupy kannabinoidów. Zanim jednak zajmiemy się tym, jak CBD może wpłynąć na zdrowie psychiczne, zastanówmy się, czym ono dokładnie jest.
Co to jest zdrowie psychiczne?
Zdrowie psychiczne to stan emocjonalnego, psychicznego i społecznego dobrostanu, który pozwala nam efektywnie funkcjonować w życiu codziennym. Obejmuje zdolność radzenia sobie ze stresem, podejmowania decyzji, utrzymywania satysfakcjonujących relacji oraz adaptacji do zmieniających się warunków życiowych. To nie tylko brak chorób lub zaburzeń psychicznych, ale także ogólne poczucie satysfakcji z życia.
Zdrowie psychiczne jest nieodłącznie związane ze zdrowiem ogólnym. Osłabione zdrowie psychiczne może prowadzić do różnych problemów zdrowotnych, w tym zaburzeń snu, problemów z układem trawiennym, a nawet chorób sercowo-naczyniowych. Relacją między stanem ducha a stanem ciała zajmuje się psychosomatyka – dziedzina badająca związek między stanem psychicznym a fizycznym zdrowiem człowieka.
Czynniki niezbędne dla zachowania zdrowia psychicznego
Na zdrowie psychiczne wpływa wiele czynników – do najważniejszych należą:
- Wsparcie społeczne – posiadanie wsparcia rodziny, przyjaciół i społeczności znacząco wpływa na samopoczucie i zdolność radzenia sobie ze stresem.
- Regularna aktywność fizyczna – ćwiczenia poprawiają nastrój i redukują poziom stresu; nie chodzi o wyczynowy sport, lecz nawet o spacer.
- Zdrowa dieta – bogata w warzywa, owoce, zdrowe tłuszcze i białko. Ponad 80% osób ze zdiagnozowaną depresją lub zaburzeniami lękowymi ma istotne niedobory witaminy D3.
- Odpowiednie zarządzanie stresem – długotrwały stres jest szkodliwy; pomocne są techniki relaksacyjne, medytacja i mindfulness.
Co pogarsza zdrowie psychiczne?
Wiele czynników może negatywnie wpłynąć na kondycję psychiczną, m.in.:
- Nadmierna ekspozycja na stresory – fizyczne (choroba, uraz, niedobór snu), psychologiczne, społeczne i środowiskowe.
- Izolacja społeczna – brak wsparcia i poczucie osamotnienia (czego dobitnie nauczyła nas pandemia).
- Nadużywanie substancji – alkoholu, używek i substancji psychoaktywnych.
- Doświadczenie choroby – choroba przewlekła to ogromne obciążenie emocjonalne.
- Dieta prozapalna – cukier i kwasy tłuszczowe trans z wysokoprzetworzonej żywności powodują mikrostany zapalne i kłopoty z mikrobiotą jelit.
- Notoryczne niedotlenienie – siedzący tryb życia i czas w zamkniętych pomieszczeniach sprzyjają obniżeniu samopoczucia.
Naturalne metody wsparcia zdrowia psychicznego
W kwestii dobrostanu psychicznego nie ma dróg na skróty – to codzienna higiena życia i świadome decyzje o tym, co Ci najbardziej służy, w oparciu o samoobserwację.
Dobry sen
Zdrowy i jakościowy sen to absolutna podstawa. Szacuje się, że ponad 70% osób cierpi na zaburzenia snu – nie zawsze jest to bezsenność; zalicza się tu również niską jakość snu, nocne wybudzenia czy trudności z wysypianiem. Klucz to higiena snu: stały rytm dobowy, wietrzenie i chłodzenie sypialni, higiena ciała przed snem, brak obfitych posiłków wieczorem i unikanie światła niebieskiego. W wypracowaniu wieczornych rytuałów pomoże olejek Max Hemp® Rituals Na dobry sen; więcej w artykule Jak zadbać o sen i dlaczego to ważne?
Kontakt z naturą
Przebywanie w środowisku naturalnym – w lesie, parku czy nad wodą – to jeden z prostszych sposobów, aby zadbać o samopoczucie. To doskonały sposób na dotlenienie, relaks dla mięśni i „wietrzenie głowy”, a także odpoczynek dla oczu zmęczonych pracą przy ekranie.
Dieta przeciwzapalna
Zadbaj o odpowiedni poziom nawodnienia i zrezygnuj z przetworzonej żywności na rzecz naturalnej. Im więcej zielonych, fioletowych lub kiszonych warzyw na talerzu – tym lepiej.
Techniki redukcji stresu
Techniki relaksacyjne, praca z oddechem, medytacja, joga, automasaż czy taniec – cokolwiek pomaga Ci zdrowo zarządzać stresem. Regularna praktyka obniża poziom kortyzolu, rozluźnia mięśnie i podnosi odporność na stres.
Praktyki self-care
Self-care to samodbałość – wszystkie czynności, które podejmujesz na rzecz dbania o siebie we wszystkich wymiarach: fizycznym, emocjonalnym, psychicznym, społecznym i seksualnym. Stawianie granic, mówienie „nie” i świadome wybory to również self-care.
Mądra suplementacja
Przemyślana suplementacja może być doskonałym wsparciem – ważny jest jednak balans (suplementy to uzupełnienie, a nie podstawa). Podstawowe suplementy przydatne niemal każdemu to: olejki CBD jako wsparcie układu endokannabinoidowego, witaminy D3 i K2 (więcej w artykule Suplementacja witaminą D3), magnez i witaminy z grupy B oraz witamina C. Dobór substancji i dawek powinien zawsze opierać się o realne deficyty w organizmie.
Potencjał CBD dla wsparcia zdrowia psychicznego
Coraz więcej badań sugeruje, że CBD może mieć pozytywny wpływ na zdrowie psychiczne. Mechanizmy, w jakich CBD może je wspierać, to m.in.:
- Redukcja stresu i lęku – poprzez interakcje z receptorami serotoninowymi w mózgu.
- Poprawa nastroju – poprzez regulację funkcji serotoninowych.
- Lepsze zarządzanie objawami PTSD – poprzez zmniejszenie nasilenia wspomnień traumatycznych.
- Poprawa jakości snu – długotrwałe zaburzenia snu pogarszają funkcje poznawcze i podwyższają ryzyko chorób otępiennych.
- Działanie przeciwbólowe – CBD jest doskonałym koanalgetykiem; trudno o równowagę emocjonalną, gdy cierpimy z powodu bólu.
Dlaczego warto stosować CBD?
W przeciwieństwie do niektórych tradycyjnych leków psychiatrycznych CBD rzadko powoduje działania niepożądane i nie prowadzi do uzależnienia. Dostępne formy stosowania to ekstrakty z konopi (olejki CBD i CBG), pastylki do ssania, susz do waporyzacji czy CBD Peny. Popularne strategie dawkowania to codzienne stosowanie niskich dawek CBD w formie ekstraktu oraz doraźne stosowanie pastylek lub inhalacji.
CBD ma tak szerokie zastosowanie m.in. dlatego, że wykazuje szereg mechanizmów działania istotnych dla zdrowia psychicznego: interakcja z receptorami TRPV1 (redukcja bólu i stanów zapalnych), działanie antyoksydacyjne (ochrona neuronów), modulacja receptora serotoninowego 5-HT1A (regulacja nastroju i lęku), interakcja z receptorami opioidowymi, modulacja wydzielania kortyzolu oraz zasilanie układu endokannabinoidowego (CB1 i CB2).
Co mówią badania?
Wpływ fitozwiązków z konopi – kannabinoidów (CBD, CBG, CBN, THC) i terpenów (mircen, terpinolen, limonen) – jest przedmiotem badań na całym świecie, a dotychczasowa wiedza jest obiecująca. Mimo to dalsze badania są potrzebne, aby dokładniej zdefiniować skuteczność i bezpieczeństwo CBD w różnych zaburzeniach psychicznych. Jedno jest pewne: CBD może wspierać dobrostan na wiele sposobów, ale nie zastąpi profesjonalnego wsparcia psychologicznego czy psychiatrycznego.
Co na to psychologowie?
Zdania są podzielone. Część specjalistów z powodzeniem stosuje olejki CBD jako dodatkowe wsparcie dla swoich podopiecznych, inni uważają to za zbędne. Należy pamiętać, że CBD nie jest lekiem i nie zastąpi profesjonalnego wsparcia. Jeżeli interesuje Cię, co na temat stosowania CBD u pacjentów sądzi psychiatra Izabela Zduńczyk-Bogiel – polecamy podcast Tomka Ołubczyńskiego Rozmowy Konopne.
Do zapamiętania
Dobrostan jest dla wszystkich! Bez znaczenia, w jakim miejscu swojego życia jesteś – w każdym momencie możesz zadbać o to, aby czuć się lepiej i funkcjonować sprawniej. Pamiętaj, że nie ma jednej uniwersalnej metody, która sprawdzi się u każdego – znajdź mechanizmy, które będą Ci najbardziej służyć.
Autorka: Pola Kmiecik – certyfikowana terapeutka konopna, współzałożycielka Max Hemp®, redaktorka naczelna czasopisma „Medyczna marihuana w teorii i praktyce”.
